Sorularınızı Yanıtlıyoruz

ANASAYFA

HAKKINDA

YAZILAR

SORU SOR

BİLGİ BANKASI

RANDEVU & İLETİŞİM

Her Yönüyle Şizofrenlik

Bu yazıyı paylaş
 


Her Yönüyle Şizofrenlik

Yeryüzünde her 100 kişiden birini etkileyen, toplumumuzda %1 oranında, genelde 15–35 yaş arasında görülen, Dünya’da 60 milyon Türkiye’de ise 600 bin kişiyi etkileyen ŞİZOFRENİ HASTALIĞINI ne kadar tanıyoruz?

Bu kavramı ilk kullanan İsviçreli Psikiyatrist Eugen Blever’dir. Şizofreninin birçok tanımı yapılmıştır. Bunlardan bazıları şöyle:

“Duygu, düşünce ve davranışlardaki temel bozukluklarla kendini gösteren psikotik bir bozukluktur.”

“Hem kişinin hem de çevresindekilerin yaşantısını önemli ölçüde etkileyen bazı değişikliklere yol açan kronik bir hastalıktır. Bu değişiklikler geçici de olabilir kalıcı da…”

“Şizofreni(schizo – phrenia) kelime olarak 1900’lü yılların başlarında ise zihin bölünmesi, kişilik bölünmesi, zayıf kişilikli olma, tembellik veya zekâ geriliği olarak ele alınmaktaydı.”

Şizofreni önemli bir ruhsal hastalıktır. Bu kişilerde toplum kurallarına uymada zorluk, hayal ile gerçeği ayırt edememe, gerekli duygusal tepkileri gösterememe ve duygularını ifade edememe, ifadelerin donuklaşması, mantıksal düşünememe, konuşmada yetersizlik, unutkanlık gözlemlenmektedir. Yine bu kişilerde kendine özenin azalması ve alışılagelmişin dışında giyim tarzının görülebileceği gibi hiçbir farklılıkta görülmeyebilir. Şizofrenlerde mimik ve jestlerde azalma, çevrede olan bitene karşı ilgisizlik yani duyguların dışa vurumunda sorunlar görülebilir. Aslında şizofreni olan kişiler için yüzde yüzgeçerli olan TİPİK BELİRTİLER yoktur!!!

Şizofreninin nedeni tam olarak bilinmemekle beraber kalıtımın, ruhsal problemlerin, çevresel ve biyokimyasal etmenlerin ve stres olgusunun şizofreninin tetikleyicileri olduğu bilinmektedir. Tabi ki organik nedenlerin etkisini de unutmamak gerekir.

Bugün şizofreninin ortaya çıkışında rol oynayan dopamin ve seratonin sistemleri gibi, beyinde yer alan taşıyıcı sistemlerin şizofreni de etkili olduğu bilinmektedir. Şizofrenide ilaç kullanımı önemli bir etkendir. Şizofrenlerin hepsinde belirtilerin görülmemesi, her ilacın her hastaya yaramaması, hastalığın kişiden kişiye değişen özelliklerinin olduğunu düşündürmektedir. Çevresel faktörlerde hastalığın ortaya çıkışında rol oynar.

Bu hastalarda genelde tek başına ilaç tedavisi yeterli olmaz. Aynı zamanda ilaç haricindeki “psikososyal tedavi”lerin uygulanması tedavinin seyrini hızlandırır.

Şizofreninin ortaya çıkışında biyolojik, çevresel ve psikososyal etkenlerden herhangi biri rol oynayabileceği gibi, bunlar birliktede rol oynayabilmektedirler. Ayrıca stres yaratan durumlara kişinin fazlaca maruz kalması bazılarında şizofreninin ortaya çıkışını hızlandırır. Şizofreninin ortaya çıkışında bireysel yatkınlık önemlidir. Şizofreninin ortaya çıkışına sebep olan olumsuz durumlara maruz kalan her kişi şizofren olmuyor sonuçta!

Şizofreni değişik şekillerde ortaya çıkar. Bazılarında aniden ortaya çıkar, bazılarında da yavaş yavaş gelişir. Aniden ortaya çıkan şizofrenlerde hastalık hızlı ilerler. Bu kişilerde şiddetli semptomlar görülür ve bunların kontrol edilmesi zordur. Şizofrenisi yavaş seyredenlerin başlangıçta içine kapanma, kendini önemsememe, dikkat toplama güçlüğü, içinde yaşadığı topluluğa ve topluma karşı ilgiyi kaybetme gibi fazlaca belirgin olmayan, ilk bakışta şizofreniyi düşündürmeyen belirtiler görülebilir. Fakat genelde şizofreni bazı psikiyatrik hastalıklarla karıştırılır. Çünkü bu kişilerde gerçekte olmayan sesler işitme veya gerçekte olmayan imgeler görme, garip pozisyonlarda uzun süre hareketsiz durabilme veya aşırı hareketlilik görülebilir.

Paranoid ve Basit Şizofreni

PARANOİD ŞİZOFREN:Şüphecilik ile ilgili belirtiler daha baskındır. Burada gözlemlenen durumlar; ona kötülük yapmak isteyenler vardır, takip edildiğini düşünür, yemek yerken zehirlenme olasılığı vardır ve kendince korunmak için önlemler alır, odasına dinleme cihazı yerleştirilmiş olabileceğinden tedbirli konuşur, eşi tarafından aldatılabileceğini düşünür.

BASİT ŞİZOFREN:İçine kapanma, sosyal çevreden kopukluk ve sosyal aktivitelerde azalma, kendine bakımın azalması haricinde fazlaca belirtiyle karşılaşmayız basit şizofreni yaşayan insanlarda.

ŞİZOFRENLER GERÇEKLE HAYALİ AYIRT EDEMİYOR

“Gerçekle hayalin arasındaki ince çizginin arkasında saklıdır şizofreninin hikâyesi”

“Anne ben hep dünde çocuk kaldım” diyor şiirinde bir şizofren hastası. İlk halüsinasyonlarını 4 yaşında görmeye başlamış. 15 yaşında durum daha da ilerlemiş ve ne yazık ki hayal ile gerçeği ayırt edemez olmuş. Bir gün Napolyon ile savaşta iken, ertesi gün Osmanlı ordusuyla harbe katılmış. Kimseye söyleyememiş gördüklerini ve kendiside bilmiyormuş yaşadıklarının ne olduğunu. Ta ki bir gün okuduğu kitapta psikolojik hastalıklar hakkında bilgi edinip doktora gidene kadar! Sonrasında şizofren tanısı konup tedavisine başlanmış.

Nobel ödüllü John Forbes Nash da bir şizofrendi. Hayatı Russel Crowe’un canlandırdığı “A BEATİFUL MİND/AKIL OYUNLARI” adlı filme konu olan Nash şanslı şizofrenlerden biri. Eşinin desteği, okuduğu ve eğitmenlik yaptığı okulda hastalığının sorun olarak görülmemesi, onun gerçekle hayali ayırt etmesini sağlamış.

Oysa Dünya’da özellikle de ülkemizde bu kadar şanslı değil şizofrenler. Onlar tedavileri ve kaderleriyle baş başa bırakılıyorlar. Zaten içine kapanık olan bu hastalar ve onlardan en çok etkilenen aileleri toplumdan aldıkları olumsuz tepkilerden dolayı sosyal hayattan yavaş yavaş kopuyorlar. Şizofrenlerde gerçekle bağlantısı olmayan inanışlara sıklıkla rastlanmaktadır. Birde bu kişilerde görülen bazı durumları ele alalım:

Düşüncelerinin diğerleri tarafından bilindiği, ona kötülük yapmak için fırsat kollayanların olduğu, ailesinden birinin bile ona zarar verebileceği, televizyonlardan duyduklarının aslında ona mesaj olarak gönderildiği, iç organlarının bütün olarak çalışmayıp bazılarının tamamen yok olduğu, uzaylıların kendisiyle irtibat kurduğu vb… düşünebilir.

Gerçekte olmayan sesler duyulur, gerçekte olmayan imgeler (korkunç yaratıklar, garip şekiller, kendini bir başkasının kılığında görme) görülebilir. En acısı da bir zaman sonra bu ses ve görüntüler ayırt edilememeye başlanır şizofrenler tarafından. Görülen imgeler, duyulan sesler onları korkutur. Bunlar kendi beyinlerinin ürünüyken bunu kabul etmez dışarıdan birileri tarafından yapıldığını düşünürler. Bu seslere yanıt verme ya da görülen nesneyi takip etme durumları olabilir. Şizofrenlerin bu durumu dışarıdan bakıldığında kendi kendine konuşuyormuş veya sabit bir noktaya bakıyorlarmış gibi görülebilir.

Bu yazıyı paylaş
 

YORUM YAPIN

Arama Yapın

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Çiş eğitimini çok kolay hallettik,yaklaşık 7-8 aydır sorunsuz olarak kendi isteğiyle tuvalate yapıyor.Kaka içi... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

benim 10,5 aylık ikiz bebeklerim var ve çalışan bir anneyim eve gittiğimde sadece çocuklarımla ilgileniyorum a... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

ben 33 yaşında anneyim.kızım 9 yaşında eşimle ayrılalı 9 ay oldu anneannesiyle yaşıyoruz. hep beni suçluyor. ... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Benim 9 haziranda 1 yaşına girmiş bir oğlum var.7.5 aylıkken konuşmaya başladı ve 11aylıkken yürümeye başladı.... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Merhaba benim oglum 4 yaşında hala cisini söylemiyor soruyorum yok dior 5 6 saat yapmadığı oluyor më yapmam ge... devamı

Çocuk Psikoloğum Ücretsiz Android Mobil Uygulaması

ETİKETLER

TWITTER'DAYIZ

FACEBOOK'TAYIZ

PSK. BAŞAK ÜNVER

2005 yılında İstanbul Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun oldum. Üniversite yıllarında o zamanlar ülkemizde henüz uygulanmayan Peri Masalları Testinin ülkemiz çocukları için standardizasyon çalışmasında...

Bize Hemen Ulaşın

FacebookTwitterInstagramGoogle PlusPinterest
Bumerang - Yazarkafe

RANDEVU ALIN

Ergen ve çocuk psikoloğumuz Başak Ünver'den online randevu almak için aşağıdaki butona tıklayınız.

İletişim bilgileriniz bize ulaştığında en kısa sürede randevunuzu onaylamak için sizinle iletişime geçilecektir.
Her hakkı saklıdır © 2015 Çocuk Psikoloğum I Tasarım & Programlama CreaNet Bilişim Hizmetleri