Sorularınızı Yanıtlıyoruz

ANASAYFA

HAKKINDA

YAZILAR

SORU SOR

BİLGİ BANKASI

RANDEVU & İLETİŞİM

Kleptoma Hastalığının Psikolojik Tedavisi

Bu yazıyı paylaş
 


Kleptoma Hastalığının Psikolojik Tedavisi

Kleptomani, ihtiyaç duyulmayan ve genellikle düşük değer sahip şeyleri çalma hastalığı ya da dürtüsüdür.Tedavi edilmediğinde hastaya ve çevresine psikolojik ve duygusal problemler çıkarabilen ciddi ruhsal bir rahatsızlıktır. Kleptomani, bir nevi dürtü kontrol bozukluğudur. Kendinizi başkasına ait bir nesneyi çalmaktan alıkoyamamadır.

Bu rahatsızlığı olan insanların bazıları ruhsal tedavi görmekten korktukları için gizli bir utanç yaşar. Kleptomaninin tedavisi bulunmasa da ilaç veya psikoterapi ile kompülsif (karşı konulmaz) çalma döngüsünün sona erdirilmesine yardımcı olunmaya çalışılır.

BELİRTİLERİ

Kleptomani ile ilişkili belirtiler şunlardır:

Güçlü dürtü

Tipik hırsızların aksine kleptomani hastaları kişisel ihtiyaçları için çalmazlar. Ya da bir intikam alma duygusu ile hareket etmezler.Çalma dürtüsü o kadar güçlüdür ki sadece çalmaya odaklanırlar. Bu dürtü onları rahatsız, endişeli, gergin veya utangaç hissettirir.Bu duyguları yatıştırmak için çalmaya yönelirler.

Hırsızlık sırasında, rahatlama ve haz hissederler. Daha sonra ise büyük suçluluk, pişmanlık, kendinden nefret etme ve tutuklama korkusu yaşarlar. Ancak dürtü daha sonra tekrar geri gelmekte ve bu döngü bu şekilde devam etmektedir.

Spontan olaylar ve halka açık yerlerde hırsızlık

Kleptomani atakları genellikle planlama olmaksızın kendiliğinden ortaya çıkar. Bu hastalığı olan insanları çoğu mağaza ve süpermarketler gibi halka açık yerlerde hırsızlık yapar. Bazıları ise arkadaş ve tanıdıkları ile beraber iken onlardan bir şeyler çalar. Çalıntı eşyaların kleptomanili kişi için hiçbir değeri yoktur ve çoğunlukla çalındıktan sonra atılır. Bazen de aileden birilerine ya da arkadaşlarına verilir. Hatta bazen çalınan yere tekrar gizlice bırakılır.

Ne zaman doktora görünmelidir?

Eğer yukarıda sayılan belirtileri yaşıyorsanız ve kendinizi hırsızlık yapmaktan alıkoyamıyorsanız doktora görünmeniz gerekir. Kleptomani olan insanların birçoğu tutuklanıp hapse atılma korkusundan dolayı doktora başvurmaz ve tedavi olmayı istemez. Ancak muayene olunan psikyatrist hırsızlık ihbarı yapmaz. Tedavi almak kleptomani üzerinde kontrol kazanmanıza yardımcı olacaktır.

Bir yakınınızda kleptomani varlığı

Eğer yakın bir arkadaşınız veya aileden birinin kleptomani olduğundan şüpheleniyorsanız durumu yakından takip ediniz. Kleptomaninin bir karakter sorunu olmadığını ve bir ruh sağlığı durumu olduğunu da aklınızdan çıkarmayınız. Bu yüzden suçlama yoluna gitmeden nazik bir yaklaşım içinde olunmalıdır. Aşağıdaki noktaların ilgili kişi ile konuşulması yararlı olacaktır:

Kleptomani olan kişi ile yukarıda söylenen şeyleri nasıl konuşacağınız konusunda tereddütlerinizi bir psikiyatrist ile paylaşabilirsiniz.

NEDENLERİ

Kleptomaninin asıl nedeni bilinmemektedir. Ancak beyindeki değişikliklerin kleptomaninin ortaya çıkmasında temel neden olduğunu belirten çeşitli görüşler vardır. Kleptomani “serotonin”adı verilen doğal bir beyin kimyasalı (nörotransmitter) ile ilgili ortaya çıkan problemlerden kaynaklanabilir. Serotonin, ruh hali ve duyguların düzenlenmesine yardımcı olan kimyasaldır. Dürtüsel davranışlara eğilimli kişilerde serotonin düzeyinin düşüklüğü yaygındır.

Kleptomani ayrıca bağımlılık bozuklukları ile ilişkili de olabilir ve hırsızlık “dopamin” salımının artışına neden olabilir.Dopamin de başka bir nörotransmitterdir ve zevkli duyguların oluşmasına neden olur. Bu yüzden tekrar tekrar hırsızlık yapılmasını teşvik edebilir. Yapılan araştırmalardan bir diğeri de kafa travması sonucu kleptomani oluşmasını vurgulamaktadır. Diğer olası nedenler için daha fazla araştırma yapılmasına ihtiyaç vardır.

RİSK FAKTÖRLERİ

Kleptomani nadir olarak görülen bir rahatsızlık olarak kabul edilir. Bireylerin birçoğunun tedavi için hiç başvurmaması bir kısmının da hırsızlık sonrası yakalanması sonucu kleptomani teşhisi konan kişi sayısı az olmaktadır. Marketlerde hırsızlık yapanların yaklaşık yüzde 5’inin kleptomani hastası olduğu tahmin edilmektedir. Kleptomani genellikle ergenlik döneminde veya genç erişkinlik dönemlerinde başlar ancak nadiren 50 yaşından sonra da başlayabilir. Kleptomani için aşağıdaki risk faktörleri bulunmaktadır:

TESTLER VE TEŞHİS

Eğer belirtilerden yola çıkarak kendinizde ya da bir tanıdığınızda Kleptomani olmasından şüphelenir ve tedavi almaya karar verirseniz ilkin fiziksel ve psikolojik değerlendirmeler yapılacaktır. Fiziksel muayene ile belirtilerin fiziksel bir nedenden kaynaklanıp kaynaklanmadığına bakılır.

Kleptomani tanısı için herhangi bir laboratuvar testi yoktur. Belirtilere bağlı olarak Kleptomani teşhisi konur. Kleptomani, bir tür dürtü kontrol bozukluğudur. Dolayısıyla doktorunuz dürtüler hakkında sorular soracak ve psikolojik nedenler olup olmadığına yönelik bilgiler elde etmeye çalışacaktır. Ayrıca tanı belirlemeye yardımcı olan psikolojik anketler veya öz değerlendirme formları da doldurulabilir.

Kleptomani tanısı için,Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve (DSM) İstatistiksel El Kitabı’nda belirtilen kriterlerin sağlanması gerekir. Bu el kitabı Amerikan Psikiyatri Derneği tarafından yayınlanmış ve ruhsal durumların teşhisinde ilgili uzmanlarca kullanılmaktadır. Kleptomani tanısı için belirlenen kriterler şunlardır:

KOMPLİKASYONLAR

Tedavi edilmediği taktirde kleptomani aşırı derecede duygusal, yasal ve mali sorunlara neden olabilir. Örneğin bazıları hırsızlık suçundan tutuklanmaktadır. Hırsızlık yapmanın yanlış olduğunu bildiğiniz halde Kleptomani nedeniyle karşı konulmaz bir dürtü ile hırsızlık yaparsınız. Sonrasında ise suçluluk, utanma, kendinden nefret etme ve aşağılama gibi duygularla kendini harap eder. Kleptomani ile ilişkili komplikasyonlar şunlardır:

TEDAVİ VE İLAÇLAR

Korku, aşağılanma ya da utanma durumları tedavi arayışının önündeki engellerdir. Tek başına Kleptomaninin üstesinden gelmek zordur. Bu yüzden uzman yardımı gereklidir. Tedavi olarak ilaç kullanımı ve psikoterapi kullanılmaktadır. Standart bir kleptomani tedavisi yoktur ve hangi yaklaşımın etkili olacağı üzerinde çalışılmaktadır.

İlaçlar

Kleptomani tedavisinde psikiyatrik ilaçların kullanımı konusunda biraz katı bilimsel araştırmalar vardır. Ancak, bazı ilaçlar yararlı olabilir. Hangi ilaçların faydalı olacağı genel sağlık durumunuza, depresyona veya obsesif – kompulsif bozukluk gibi diğer koşullara bağlıdır.Bazen birkaç ilacın bir arada kullanılması gerekebilir. Kullanılabilecek ilaçlar şunlardır:

Birden fazla ilacı ayrı ayrı ya da birlikte kullanmanız gerekebilir. İlaç denemeleri sonucu kleptomani için en az yan etkiye sahip ve hastanın durumuna en faydalı olacak ilaç belirlenir. İlaçların tam etkisinin görülmesi için birkaç hafta geçmesi gerektiğini unutmayınız.Yan etkileri rahatsız ediyorsa alternatif başka bir ilaç ya da doz ayarlaması için doktorla konuşulmalıdır. İlaç kullanımı ve değişimleri doktor kontrolünde olmalıdır. Vücut ilaçlara uyum sağladıktan sonra birçok yan etki bir süre sonra kendiliğinden geçmektedir.

Psikoterapi

Bilişsel davranışçı terapi Kleptomani tedavisinde tercih edilen bir psikoterapi haline gelmiştir. Genel olarak, bilişsel davranışçı terapiile sağlıksız, negatif inanç ve davranışlar belirlenir ve bunlar sağlıklı, pozitif olanlar ile değiştirilir.

ÖNLEME

Kleptomaninin nedeni net olarak bilinmediği için önlenmesine yönelik de bir şey yapılamamaktadır. Teşhis konduktan hemen sonra vakit kaybetmeden tedaviye başlanması, hastalığın kronikleşmemesi ve kompülsif (karşı konulmaz) çalma dürtüsünün daha da kötüleşmesinin önüne geçilmesine yardımcı olur. Sponsorlu Bağlantılar

Bu yazıyı paylaş
 

YORUM YAPIN

Arama Yapın

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Merhaba. Benim 2 bucuk aylik kizim var. Malesef emziremiyorum. Gogusum yara oldu veremedim sonrada tutamadi ye... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

merhaba benım 28 aylık oglum var bır aydır tuvalet egıtımı vermeye calısıyorum onceden cısını soyluyor kakası ... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

3 yasinda oglum daha tuvaletini doylemiyor ne yapmaliyim... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Torunum 2,5 yaşında anne ve babası boşandı ve her ikiside evlendi.Hiçbir:... devamı

Çocuklardaki Psikolojik Sorunları Psikoloğumuza Sorun

Hocam merhaba 15 aylik ikiz erkek bebeklerim var.ikisinin karakteri birbirlerine cok zit birisi hic kucaktan i... devamı

Çocuk Psikoloğum Ücretsiz Android Mobil Uygulaması

ETİKETLER

TWITTER'DAYIZ

FACEBOOK'TAYIZ

PSK. BAŞAK ÜNVER

2005 yılında İstanbul Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun oldum. Üniversite yıllarında o zamanlar ülkemizde henüz uygulanmayan Peri Masalları Testinin ülkemiz çocukları için standardizasyon çalışmasında...

Bize Hemen Ulaşın

FacebookTwitterInstagramGoogle PlusPinterest
Bumerang - Yazarkafe

RANDEVU ALIN

Ergen ve çocuk psikoloğumuz Başak Ünver'den online randevu almak için aşağıdaki butona tıklayınız.

İletişim bilgileriniz bize ulaştığında en kısa sürede randevunuzu onaylamak için sizinle iletişime geçilecektir.
Her hakkı saklıdır © 2015 Çocuk Psikoloğum I Tasarım & Programlama CreaNet Bilişim Hizmetleri